người · person
“báo cáo mở đầu bằng”
[00:00–00:05]nghe thấy trong băng
Bản chạy demo-livetr. 1
Sổ Giỗ
Ngày giỗ không được quên. Nhưng ký ức thì có thể sai, và máy thì có thể bịa. Cuốn sổ này chỉ ghi những chữ mà cả hai tai cùng nghe thấy — và chỉ rõ chỗ nó không nghe thấy gì.
- Băng
- silence_01.wav · 17,26 giây
- Hai tai nghe
- faster-whisper/small + vinai/PhoWhisper-small
- Máy trích xuất
- gemma3:1b-it-qat · chạy trên máy, không gửi lên mạng
Cuộn băng
The recording
Một tệp âm thanh 17,26 giây, đưa qua hai mô hình nhận dạng tiếng Việt độc lập. Không mô hình nào thấy kết quả của mô hình kia; chỗ nào cả hai nghe ra giống nhau thì mới có thể trở thành lời trong sổ.
17,26 giâyđộ dài băng
85,2 %âm tiết hai bản trùng nhau
3chỗ hai bên nghe lệch
2chỗ bịa trên khoảng lặng
whisper
0,58× thời gian thực
faster-whisper/small
29,9 giây cho 17,26 giây băng · 124 ký tự · 1,7 giây máy cho mỗi giây băng
phowhisper
0,18× thời gian thực
vinai/PhoWhisper-small
98,0 giây cho 17,26 giây băng · 128 ký tự · 5,7 giây máy cho mỗi giây băng
[run.json] 0,65× nghĩa là mỗi giây băng mất khoảng 1,5 giây máy; 0,32× là khoảng 3,1 giây máy. Hai mô hình đều chạy cục bộ trên cùng một máy; whisper dùng int8, phowhisper chạy float32. Máy trích xuất gemma3:1b-it-qat đọc 316 token và viết 42 token trong 57,9 giây.
Bản ghi trong bản demo này là một câu trong bộ ngữ liệu mở FLEURS (Google, CC BY 4.0) — không phải băng riêng của một gia đình. Nó không nhắc đến giỗ; vì thế phần mười năm giỗ ở dưới nói thẳng là chưa có ngày nào, chứ không điền vào chỗ trống.
Bản đọc lại
Reading copy
Nguyên văn những gì whisper nghe được. Chữ nhạt, có chấm dưới là chỗ phowhisper nghe khác; cả hai cách nghe đều được giữ, không bên nào được chọn làm sự thật.
[00:00]
Bạn báo cáo mở đầu bằng biện hộ châu cục.
[00:09]
Trên lượng mở và tạo lập sự đồng thận3 của Hoa Kỳ về chính sách đối với Trung Đông.
Lời được giữ
Claims kept
Một lời chỉ vào sổ khi nó có nguyên văn trong băng và có mốc thời gian để gia đình mở lại mà nghe. Dưới đây là tất cả những lời đã qua được cửa đó — không phải những lời nghe hợp lý.
[guard.py] Nhãn loại (người, ngày giỗ, đồ cúng) do mô hình trích xuất gán. Cuốn sổ chỉ kiểm tra hai điều: chữ có trong băng, và ngày có tính được. Nhãn sai thì gia đình sửa trên giấy.
Lời bị từ chối
Refused
Mỗi lời bị từ chối đều có lý do, và lý do được ghi lại nguyên văn. Không lời nào được sửa cho đúng; không ngày nào được làm tròn cho đẹp.
Không có lời nào bị từ chối1 lời được giữ, và lời nào cũng có nguyên văn trong băng cùng mốc thời gian. Lần chạy này không có gì để từ chối — không phải vì cuốn sổ dễ dãi, mà vì mô hình chỉ đề xuất 1 lời.
Không có trong băng, hoặc không tính được: cuốn sổ không đoán. Câu trả lời là hỏi gia đình.
Mười năm giỗ
Ten years
Từ ngày âm trong lời kể, lịch tính ra ngày dương cho mười năm tới. Mô hình không được phép sinh ra ngày nào; nó chỉ được nhắc lại lời.
Lần chạy này không có ngày giỗ nào sống sót, nên không có bảng mười năm. Bản ghi là một câu trong bộ ngữ liệu FLEURS — nó không nhắc đến giỗ, và chúng tôi không điền ngày vào chỗ trống. Một cuốn sổ trung thực phải có quyền để trống.
Ví dụ lịch · không phải lời trong băng
Giỗ Tổ Hùng Vương · 10 tháng 3 âm lịch
Bản ghi này không nhắc đến giỗ, nên cuốn sổ không có ngày nào để giữ. Đây là mười năm của một ngày giỗ đã được công bố, để thấy bộ tính lịch chạy từ đầu đến cuối — và để thấy nó không cần mô hình ngôn ngữ.
- 2026khớp nguồn
- 2027Thứ Sáu
- 2028Thứ Ba
- 2029Thứ Hai
- 2030Thứ Sáu
- 2031Thứ Ba
- 2032Thứ Hai
- 2033Thứ Bảy
- 2034Thứ Sáu
- 2035Thứ Ba
Dòng 2026 khớp với ngày đã công bố trong báo chí Việt Nam: 26 tháng 4 năm 2026. Ngày giỗ quốc gia không phải ngày giỗ của gia đình; nó chỉ là phép thử của lịch.
Lịch đã kiểm
Calendar checked
Bộ tính lịch là phần duy nhất của cuốn sổ được đối chiếu với bên ngoài. Ba phép thử, tất cả đều công khai ở đây — kể cả chỗ sai lớn nhất.
| Phép thử | Kết quả | Ghi chú |
|---|---|---|
| Kỳ trăng mới so với USNO | 37/37 | lệch lớn nhất 84,2 giây |
| Ngày lễ Việt Nam đã công bố | 17/17 | Tết, Giỗ Tổ, Vu Lan, Trung Thu… |
| Cấu trúc lịch | 41 năm | 0 vi phạm |
| Ngày | Đã công bố | Tính được | Kết quả |
|---|---|---|---|
| Tết Nguyên Đán | 17/02/2026 | 17/02/2026 | khớp |
| Giỗ Tổ Hùng Vương | 26/04/2026 | 26/04/2026 | khớp |
| Rằm tháng Bảy / Lễ Vu Lan | 27/08/2026 | 27/08/2026 | khớp |
| Tết Trung Thu | 25/09/2026 | 25/09/2026 | khớp |
[report.json] USNO là Đài thiên văn Hải quân Hoa Kỳ. Ngày lễ đối chiếu với Wikipedia, VietnamNet và cổng thông tin chính phủ. Bảng đầy đủ ở tr. 3.
Để làm gì
What it is for
Trong một gia đình, thường chỉ có một người còn nhớ ngày giỗ của từng cụ: mười hai tháng bảy, hay tháng bảy nhuận, năm nào cũng vậy. Khi người ấy mất, những ngày ấy mất theo — không phải vì không ai thương, mà vì không ai kịp ghi lại.
Cuốn sổ này làm đúng một việc: ghi lời người ấy nói, và chỉ ghi những gì cả hai tai cùng nghe thấy. Hai mô hình nghe lại cuộn băng một cách độc lập. Chỗ hai bên nghe giống nhau thì lời ấy được vào sổ, kèm mốc thời gian để mở lại mà nghe. Chỗ hai bên nghe khác nhau thì để nguyên cả hai, đánh dấu, không chọn bên nào. Chỗ một bên viết ra trong khi bên kia nghe thấy im lặng thì gạch bỏ, và ghi rõ là đã gạch.
Ngày giỗ thì không do máy đoán. Từ ngày âm trong lời kể, lịch tính ra ngày dương cho mười năm tới. Nếu lời kể không có ngày, cuốn sổ để trống và nói thẳng là chưa biết — đó cũng là một câu trả lời trung thực.
This is a family memorial book, not a calendar app. In most families one person holds the death-anniversary dates; when that person dies, the dates die with them. Sổ Giỗ records that person’s voice, transcribes it twice with two independent speech models, and lets only the words both heard become claims. Disagreements stay on the page, struck-out inventions stay visible, and the lunar calendar — not the language model — computes the next ten years. Where the recording says nothing, the book says it does not know.
[Careless Whisper · FAccT 2024] Whisper bịa khoảng 1% số đoạn, và bịa nhiều hơn khi gặp khoảng lặng. Đây là lý do có tai thứ hai và có chỗ để gạch.